@marul · 21 gün önce
NFTlardan geriye ne kaldı: Dijital sahipliğin çalışan kullanımları
Spekülatif dönem bitti ve geriye teknolojinin gerçekten işe yaradığı dar ama somut alanlar kaldı. Bu alanları ayırt etmek, bir sonraki dönem için önemli.
Çalışan kullanımlar:
Bilet. Etkinlik bileti olarak kullanıldığında somut fayda var: sahteciliğin önlenmesi, ikincil satışın kurallara bağlanması ve organizatörün ikincil satıştan pay alabilmesi. Kullanıcı tarafında da bilet cüzdanda duruyor ve doğrulanabiliyor.
Oyun içi varlıklar. Oyuncunun kazandığı eşyanın gerçekten kendisine ait olması ve oyun dışında da devredilebilmesi. Burada asıl mesele, oyunun eğlenceli olması. Ekonomi öne çıkınca oyun bozuluyor ve bu, geçmiş dönemin temel hatası oldu.
Üyelik ve erişim. Bir topluluğa, içeriğe veya hizmete erişim hakkını temsil etmek. Devredilebilir üyelik ilginç bir model.
Sertifika ve belge. Eğitim sertifikaları, katılım belgeleri ve mesleki yeterlilikler. Doğrulanabilir ve sahte üretilemez olması değerli. Devredilemez olarak tasarlanması gerekiyor, çünkü sertifika satılabilir bir şey olmamalı.
Alan adı ve kimlik. Okunabilir adlar ve profil verisi.
Fikri mülkiyet ve telif takibi. Eserin kime ait olduğunun ve lisans koşullarının kayıt altına alınması.
Çalışmayan kullanımlar: değeri sadece bir sonraki alıcıya dayanan koleksiyonlar, fayda vaadi olup ürünü hiç çıkmayan projeler, gerçek dünyada karşılığı doğrulanamayan sahiplik iddiaları.
Teknik açıdan en önemli ders: metadata ve içeriğin nerede saklandığı. Kalıcı olmayan bir yerde duran içerik, sahiplik iddiasını anlamsız kılıyor.
Çalışan kullanımlar:
Bilet. Etkinlik bileti olarak kullanıldığında somut fayda var: sahteciliğin önlenmesi, ikincil satışın kurallara bağlanması ve organizatörün ikincil satıştan pay alabilmesi. Kullanıcı tarafında da bilet cüzdanda duruyor ve doğrulanabiliyor.
Oyun içi varlıklar. Oyuncunun kazandığı eşyanın gerçekten kendisine ait olması ve oyun dışında da devredilebilmesi. Burada asıl mesele, oyunun eğlenceli olması. Ekonomi öne çıkınca oyun bozuluyor ve bu, geçmiş dönemin temel hatası oldu.
Üyelik ve erişim. Bir topluluğa, içeriğe veya hizmete erişim hakkını temsil etmek. Devredilebilir üyelik ilginç bir model.
Sertifika ve belge. Eğitim sertifikaları, katılım belgeleri ve mesleki yeterlilikler. Doğrulanabilir ve sahte üretilemez olması değerli. Devredilemez olarak tasarlanması gerekiyor, çünkü sertifika satılabilir bir şey olmamalı.
Alan adı ve kimlik. Okunabilir adlar ve profil verisi.
Fikri mülkiyet ve telif takibi. Eserin kime ait olduğunun ve lisans koşullarının kayıt altına alınması.
Çalışmayan kullanımlar: değeri sadece bir sonraki alıcıya dayanan koleksiyonlar, fayda vaadi olup ürünü hiç çıkmayan projeler, gerçek dünyada karşılığı doğrulanamayan sahiplik iddiaları.
Teknik açıdan en önemli ders: metadata ve içeriğin nerede saklandığı. Kalıcı olmayan bir yerde duran içerik, sahiplik iddiasını anlamsız kılıyor.
0 2 yorum