Dikey tarım Türkiye koşullarında mantıklı mı? Rakamlarla bakalım
Temel denklem şu: Dikey tarımda güneşin yerine elektrik koyuyorsunuz. Toprağın yerine besin çözeltisi, mevsimin yerine iklimlendirme. Her biri maliyet kalemi.
Enerji en büyük gider. Aydınlatma ve iklimlendirme toplam işletme maliyetinin büyük kısmını oluşturuyor. Elektrik fiyatı arttıkça model zorlaşıyor. Bu yüzden dünyada da en çok elektriğin ucuz olduğu yerlerde tutunuyor.
Hangi ürün mantıklı: Kısa döngülü, hafif, yüksek fiyatlı ve nakliyede çabuk bozulan ürünler. Marul, roka, fesleğen, mikro yeşillikler. Domates sınırda. Tahıl ya da patates gibi ürünler için hiçbir senaryoda mantıklı değil.
Türkiye özelinde avantaj ve dezavantaj: Dezavantaj, elektrik maliyeti ve zaten güçlü bir açık alan üretimimizin olması. Avantaj, büyük şehirlere yakın üretimin nakliye ve fire maliyetini düşürmesi, ayrıca ilaç kullanmadan üretim yapabilmenin pazarda karşılığının olması.
Karar kriteri: Kilogram başına satış fiyatınız yeterince yüksek değilse bu iş yürümüyor. Önce pazarı bulup sonra tesis kurmak, tersini yapmaktan çok daha güvenli.

@endof